Commissie Dwaalgasten Nederlandse Avifauna

Poelsnip 1 · 20 · 39, 39-40

Gallinago media  ·  Great Snipe

CDNA beoordeelsoort: ja

Broedt van Noorwegen en Oost-Polen oost tot in Siberië; overwintert in Afrika ten zuiden van Sahara. Voormalige broedvogel, bijvoorbeeld in 1884 in zuidoosten van Noord-Holland, maar vermoedelijk niet meer in 20e eeuw.

Sinds 1 januari 1977 worden waarnemingen van de soort door de CDNA beoordeeld (LM 52: 218, 1979; 54: 131, 1981; 57: 21, 1984; 59: 18, 1986). Er heeft geen herziening van oude waarnemingen plaatsgevonden maar het historische voorkomen wordt onder anderen door Jansen (2014) onder de loep genomen (DB 36: 316-325, 2014). 

Eykman et al (1949) vermelden locaties in Groningen, oostelijk Noord-Brabant en Zuid-Holland waar de soort in de 19e eeuw gebroed zou hebben maar hiervoor bestaan geen onomstotelijke bewijzen. Op 15 mei 1926 werd een legsel verzameld in het Bourtanger Moor, Emsland, Niedersachsen, Duitsland, c 10 km ten oosten van Bourtange, Vlagtwedde, Groningen, waar tot in 1929 exemplaren werden gemeld (Eykman et al 1949, Glutz von Blotzheim & Bauer 1977). In Duitsland is de soort als broedvogel omstreeks die tijd verdwenen hoewel in 1992 nog ten minste twee baltsende exemplaren werden ontdekt in Brandenburg (Limicola 7: 87-92, 1993).

Tot 1968 stond de soort in Nederland bekend als doortrekker in zeer laag aantal van eind juli tot in oktober, met als vroegste datum 11 juli; er zouden in 1900-68 ook verscheidene meldingen in winter en voorjaar zijn geweest (zeven in november, drie in december, drie in januari, twee in maart en vijf in april) (Kist et al 1970). Blankert (DB 2: 106-115, 1980) somde 131 gepubliceerde waarnemingen in 1951-79 op maar daarvan wordt thans een hoog aantal onbetrouwbaar geacht (cf LM 52: 223, 1979). 

In vijf belangrijke Nederlandse zoölogische musea werden 37 in Nederland verzamelde en goed gedocumenteerde exemplaren aangetroffen, daterend van 1865-1940. Jansen (2014) voegde er een lijst van 51 specimens van diverse musea van 1825-1945 aan toe (DB 36: 324-325, 2014, cf DB 17: 148, 1995).

Museumspecimens geven niet noodzakelijkerwijs een betrouwbaar beeld van het voorkomen. Uit de datums komt namelijk naar voren in welke maand het meest werd gejaagd en in welke jaren specimens voor nieuwe collecties nodig waren. Zo werd in 1885-88 de Koller-collectie in Museum Fauna Neerlandica te Artis, Amsterdam, gevestigd; vanaf 1890 tot in de 20e eeuw werd de collectie van Snouckaert van Schauburg gevormd; en in 1936-37 legden ten Kate en van Marle hun collecties aan (cf Voous 1995, Kees Roselaar in litt). 

Een verzwakte Watersnip G gallinago kan qua vliegwijze, gedrag, houding en zelfs vorm en koptekening sterk lijken op een Poelsnip (cf DB 12: 193-195, 1990). Voor een discussie over de herkenning van eerstejaars vogels zij ook verwezen naar DB 16: 106-113, 1995. De eerste geluidsopname van de zang uit Nederland werd gemaakt in april 2015 (DB 37: 175-178, 2015). Van de 42 gevallen in 1977-2015 kwamen er 17 uit april-juni, 24 uit juli-oktober en één uit januari.

Zeldzame vogels van Nederland [2001]; ABvdBerg [2016]

Poelsnip Mariet Verbeek, Horst aan de Maas (LI), 25 april 2015

datum prov / gemeente
1. 24 aug 1977 24 augustus 1977 LI Heerlen
2. 12 jan 1980 12 januari 1980 GE Neder-Betuwe
25 jul 1980 25 juli 1980 NL onbekend
30 jul 1980 30 juli 1980 NL onbekend
28 sep 1980 28 september 1980 NL onbekend
1 okt 1980 1 oktober 1980 NL onbekend
6 okt 1980 6 oktober 1980 NL onbekend
3. 12 okt 1980 12 oktober 1980 ZH Wassenaar
1 jan 1981 1 januari 1981 UT Baarn
7 apr 1981 7 april 1981 NL onbekend
22 apr 1981 22 april 1981 NL onbekend
13 aug 1981 13 augustus 1981 NL onbekend
4. 15 aug 1981 15 augustus 1981 NB Alphen-Chaam
7 sep 1981 7 september 1981 NL onbekend
5 okt 1981 5 oktober 1981 NL onbekend
23 okt 1981 23 oktober 1981 NL onbekend
30 apr 1982 30 april 1982 NL onbekend
14 mei 1982 14 mei 1982 NL onbekend
1 okt 1982 1 oktober 1982 NL onbekend
2 okt 1982 2 oktober 1982 NL onbekend
5 dec 1982 5 december 1982 NL onbekend
9 dec 1982 9 december 1982 NL onbekend
11 feb 1983 11 februari 1983 NL onbekend
30 apr 1983 30 april 1983 NL onbekend
5. 20 t/m 23 aug 1983 20 t/m 23 augustus 1983 FR Schiermonnikoog
9 dec 1983 9 december 1983 NL onbekend
6. 25 aug 1984 25 augustus 1984 FR Terschelling
5 t/m 6 sep 1984 5 t/m 6 september 1984 NL onbekend
7. 5 t/m 6 sep 1984 5 t/m 6 september 1984 GR Het Hogeland
11 dec 1984 11 december 1984 NL onbekend
5 jan 1985 5 januari 1985 NL onbekend
4 feb 1985 4 februari 1985 NL onbekend
11 okt 1985 11 oktober 1985 NL onbekend
8. 13 t/m 14 sep 1986 13 t/m 14 september 1986 GR Het Hogeland
9. 30 apr t/m 1 mei 1987 30 april t/m 1 mei 1987 GE Neder-Betuwe
24 mei 1987 24 mei 1987 NL onbekend
25 okt 1987 25 oktober 1987 NL onbekend
17 sep 1988 17 september 1988 FR Rinsumageest
5 okt 1988 5 oktober 1988 NH Texel
1 apr 1989 1 april 1989 ZH Maasvlakte
2 mei 1989 2 mei 1989 DR Fochteloërveen
10. 16 t/m 17 jun 1989 16 t/m 17 juni 1989 FR Súdwest-Fryslân
24 dec 1989 24 december 1989 NH Schoorl
13 okt 1991 13 oktober 1991 ZH Wassenaar
6 dec 1993 6 december 1993 ZL Westenschouwen
11. 24 t/m 26 jul 1994 24 t/m 26 juli 1994 NH Zandvoort
12. 30 jul t/m 7 aug 1994 30 juli t/m 7 augustus 1994 FR Súdwest-Fryslân
13. 23 t/m 28 aug 1996 23 t/m 28 augustus 1996 FR Terschelling
14. 23 t/m 24 sep 1996 23 t/m 24 september 1996 NH Texel
15. 6 t/m 13 okt 1996 6 t/m 13 oktober 1996 FR Vlieland
16. 24 t/m 25 okt 1996 24 t/m 25 oktober 1996 LI Horst aan de Maas
22 maa 1997 22 maart 1997 GR Het Hogeland
20 aug 1997 20 augustus 1997 NH Zandvoort
17. 25 apr 1998 25 april 1998 LI Nederweert
18. 15 mei 1998 15 mei 1998 ZL Schouwen-Duiveland
19. 18 t/m 19 sep 1998 18 t/m 19 september 1998 NH Texel
9 okt 1998 9 oktober 1998 GR Het Hogeland
20. 10 apr 1999 10 april 1999 NB Someren
21. 16 t/m 17 sep 1999 16 t/m 17 september 1999 ZH Alphen aan den Rijn
9 jun 2000 9 juni 2000 ZL Oostburg
24 aug 2000 24 augustus 2000 FR Weststellingwerf
6 okt 2001 6 oktober 2001 ZH Bergambacht
13 mei 2002 13 mei 2002 ZH Westland
22. 16 mei 2002 16 mei 2002 ZH Maassluis
10 aug 2002 10 augustus 2002 ZH Alphen aan den Rijn
23. 23 sep 2002 23 september 2002 FR Schiermonnikoog
13 okt 2002 13 oktober 2002 GR Groningen
24. 30 sep t/m 1 okt 2003 30 september t/m 1 oktober 2003 GR Het Hogeland
23 okt 2003 23 oktober 2003 NH Velsen
28 apr 2004 28 april 2004 FL Dronten
21 apr 2005 21 april 2005 NB Helmond
21 apr 2005 21 april 2005 NB Breda
25. 5 sep 2005 5 september 2005 OV Ommen
26. 13 sep 2005 13 september 2005 OV Zwolle
27. 12 t/m 13 sep 2006 12 t/m 13 september 2006 OV Zwolle
28. 16 sep 2006 16 september 2006 NH Texel
9 okt 2006 9 oktober 2006 NH Velsen
5 sep 2007 5 september 2007 FR Ameland
29. 7 mei 2008 7 mei 2008 NH Amstelveen
10 mei 2008 10 mei 2008 FR Ooststellingwerf
30. 11 mei 2008 11 mei 2008 FR Schiermonnikoog
31. 14 mei 2008 14 mei 2008 ZL Schouwen-Duiveland
32. 16 mei 2008 16 mei 2008 OV Deventer
19 mei 2008 19 mei 2008 OV Deventer
33. 17 t/m 19 mei 2008 17 t/m 19 mei 2008 FR Vlieland
7 jun 2008 7 juni 2008 ZH Rotterdam
15 aug 2008 15 augustus 2008 OV Losser
23 aug 2008 23 augustus 2008 ZL Terneuzen
8 sep 2008 8 september 2008 NH Drechterland
34. 15 t/m 16 mei 2009 15 t/m 16 mei 2009 LI Heerlen
35. 20 sep 2009 20 september 2009 ZH Wassenaar
36. 5 t/m 6 apr 2010 5 t/m 6 april 2010 ZH Lansingerland
20 apr 2010 20 april 2010 NB Roosendaal
9 okt 2010 9 oktober 2010 ZL Vlissingen
9 okt 2010 9 oktober 2010 ZL Vlissingen
23 maa 2011 23 maart 2011 ZH Oegstgeest
37. 18 mei 2011 18 mei 2011 ZH Hendrik-Ido-Ambacht
38. 6 jun 2011 6 juni 2011 FR Súdwest-Fryslân
13 nov 2012 13 november 2012 FR Súdwest-Fryslân
14 apr 2013 14 april 2013 DR Tynaarlo
4 mei 2013 4 mei 2013 NH Texel
15 aug 2013 15 augustus 2013 GR Het Hogeland
12 okt 2013 12 oktober 2013 NH Texel
24 okt 2013 24 oktober 2013 ZH Pijnacker-Nootdorp
22 dec 2013 22 december 2013 ZH Teylingen
27 t/m 31 maa 2014 27 t/m 31 maart 2014 NH Aalsmeer
19 apr 2014 19 april 2014 GE Apeldoorn
30 jul 2014 30 juli 2014 OV Zwolle
11 sep 2014 11 september 2014 FR Opsterland
39. 25 t/m 28 apr 2015 25 t/m 28 april 2015 LI Horst aan de Maas
22 mei 2015 22 mei 2015 NH Amstelveen
40. 23 t/m 24 mei 2015 23 t/m 24 mei 2015 GE Rheden
41. 29 aug 2015 29 augustus 2015 OV Staphorst
42. 18 sep 2015 18 september 2015 NB Oss
18 sep 2015 18 september 2015 GE Wijchen
17 jan 2016 17 januari 2016 NB Oisterwijk
43. 26 apr 2016 26 april 2016 GE Putten
24 okt 2016 24 oktober 2016 GR Het Hogeland
44. 16 mei 2017 16 mei 2017 FR De Fryske Marren
45. 26 mei 2018 26 mei 2018 GE Zevenaar
27 mei 2018 27 mei 2018 NL 's-Gravenhage
10 mei 2019 10 mei 2019 NH Texel
46. 15 mei 2019 15 mei 2019 GR Midden-Groningen
47. 26 t/m 29 mei 2020 26 t/m 29 mei 2020 ZL Terneuzen
48. 19 t/m 21 aug 2020 19 t/m 21 augustus 2020 OV Staphorst
49. 24 aug 2020 24 augustus 2020 FR Schiermonnikoog
50. 30 aug 2020 30 augustus 2020 GR Het Hogeland
51. 17 sep 2020 17 september 2020 NH Velsen
19 sep 2020 19 september 2020 FR Opsterland
52. 26 sep 2020 26 september 2020 NH Texel
53. 2 okt 2020 2 oktober 2020 GE Nijkerk
6 mei 2021 6 mei 2021 ZL Terneuzen
27 mei 2021 27 mei 2021 NH Medemblik
54. 7 t/m 9 sep 2021 7 t/m 9 september 2021 GE Wageningen
9 sep 2021 9 september 2021 GE Wageningen
55. 9 sep 2021 9 september 2021 FR Noardeast-Fryslân
11 sep 2021 11 september 2021 GR Het Hogeland
19 sep 2021 19 september 2021 FR Vlieland
26 mei 2022 26 mei 2022 ZH Alphen aan den Rijn
56. 18 jun 2022 18 juni 2022 OV Hardenberg
57. 2 sep 2022 2 september 2022 FR Vlieland
58. 3 sep 2022 3 september 2022 FR Schiermonnikoog
59. 7 sep 2022 7 september 2022 ZH Goeree-Overflakkee
28 apr 2023 28 april 2023 FR Waadhoeke
60. 8 t/m 10 mei 2023 8 t/m 10 mei 2023 OV Staphorst
19 mei 2023 19 mei 2023 ZL Hulst (gemeente)
8 jul 2023 8 juli 2023 NH Schagen (gemeente)
29 aug 2023 29 augustus 2023 OV Kampen
één geval
aantal gevallen geclusterd, zoom in voor individuele gevallen
vervolglocatie van een geval
geval binnen deze gemeente, hetzij geval niet nauwkeuriger bekend, of kwetsbare plaats

Poelsnip, Broekhuizen, 27 april 2015, Luuk Punt

Great snipe - Poelsnip 18-06-2022

Arnoud B van den Berg / The Sound Approach · Poelsnip · 28-04-2015